Дар ҷаҳони пуртазоду зудтағйирёбандаи имрӯза ҳифзи сулҳу субот, таъмини амнияти ҷомеа ва пешгирии зуҳуроти хатарноки замон аз ҷумлаи масъалаҳои муҳим ба ҳисоб мераванд. Яке аз чунин таҳдидҳо терроризм ва ифротгароӣ мебошад, ки на танҳо ба амнияти давлатҳо, балки ба ҳаёт, озодӣ, арзишҳои инсонӣ ва ояндаи наслҳои ҷавон таъсири манфӣ мерасонад.

Дар ин раванд, ҷавонон ҳамчун неруи созанда ва пешбарандаи ҷомеа нақши калидӣ доранд. Онҳо на танҳо ворисони имрӯза, балки масъулони фардои миллат ва давлат мебошанд. Аз ин рӯ, иштироки фаъолонаи ҷавонон дар пешгирии терроризм, тарғиби ғояҳои сулҳдӯстӣ, таҳаммулпазирӣ ва эҳтироми арзишҳои миллӣ аҳаммияти махсус дорад.

Терроризм зуҳуроти хатарноки иҷтимоӣ буда, бо истифодаи зӯроварӣ, тарсонидан ва амалҳои ғайриқонунӣ ба ҳаёти осоиштаи одамон таҳдид мекунад. Оқибатҳои он танҳо бо талафоти ҷонӣ маҳдуд намешаванд, балки ба иқтисодиёт, фарҳанг, маориф, муносибатҳои иҷтимоӣ ва фазои маънавии ҷомеа низ таъсири манфӣ мерасонанд.

Махсусан, ҷавонон метавонанд бо сабаби камтаҷрибагӣ, надоштани маълумоти кофӣ, мушкилоти иҷтимоӣ ва таъсири таблиғоти бардурӯғ ба доми гурӯҳҳои ифротӣ афтанд. Аз ин рӯ, баланд бардоштани сатҳи маърифатнокӣ, тафаккури интиқодӣ ва масъулияти шаҳрвандии онҳо яке аз самтҳои муҳимми сиёсати тарбиявӣ ва маърифатии ҷомеа мебошад.

Дар пешгирии терроризм нақши илму дониш ва маърифат ниҳоят муҳим аст. Ҷавоне, ки соҳиби дониши мукаммал, ҷаҳонбинии солим ва тафаккури мустақил мебошад, метавонад моҳияти воқеии ин зуҳуроти номатлубро дарк намуда, ба ҳар гуна таблиғоти ифротӣ муқобилат кунад.

Маҳз муассисаҳои таҳсилоти олӣ дар ин самт масъулияти бузург доранд. донишгоҳҳо бояд на танҳо мутахассисони баландихтисос, балки шаҳрвандони соҳибмаърифат, ватандӯст, дорои мавқеи устувори шаҳрвандӣ ва эҳтиромгузор ба арзишҳои умумибашариро тарбия намоянд.

Гузаронидани вохӯриҳои маърифатӣ, мизҳои мудаввар, конференсияҳои илмӣ, семинарҳо ва суҳбатҳои тарбиявӣ метавонад дар баланд бардоштани маърифати ҳуқуқӣ ва сиёсии ҷавонон нақши муассир гузорад.

Имрӯз технологияҳои иттилоотӣ ва шабакаҳои иҷтимоӣ ба ҷузъи ҷудонашавандаи ҳаёти ҷавонон табдил ёфтаанд. Ин имкониятҳо барои гирифтани дониш, рушди малакаҳо ва муошират шароити мусоид фароҳам меоранд. Аммо дар баробари ин, фазои маҷозӣ метавонад барои паҳн намудани маълумоти бардурӯғ, барангехтани кинаву адоват ва таблиғи ғояҳои ифротӣ низ истифода шавад.

Аз ин рӯ, ҳар як ҷавон бояд фарҳанги истифодаи интернет, саводи расонаӣ ва қобилияти санҷиши дурустии иттилоотро дошта бошад. Пеш аз бовар кардан ё паҳн намудани ягон хабар зарур аст, ки манбаъ, мақсад ва эътимоднокии он санҷида шавад.

Ҷавонон бояд дар фазои маҷозӣ на паҳнкунандаи нафрату таассуб, балки тарғибгари дониш, фарҳанг, дӯстӣ, ҳамдигарфаҳмӣ ва сулҳу субот бошанд.

Яке аз омилҳои муҳими пешгирии зуҳуроти номатлуб дар байни ҷавонон ташаккули ҳисси баланди ватандӯстӣ ва худшиносии миллӣ мебошад. Донистани таърих, эҳтироми забон ва фарҳанги миллӣ, арҷ гузоштан ба муқаддасоти Ватан ва ҳифзи арзишҳои миллӣ дар ташаккули шахсияти солим нақши муҳим доранд.

Ҷавони ватандӯст бояд бо донишандӯзӣ, меҳнати ҳалол, эҳтироми қонун ва иштироки фаъолона дар ҳаёти ҷомеа муҳаббати худро ба Ватан нишон диҳад.

Сулҳу ваҳдат арзишҳое мебошанд, ки ҳифзи онҳо вазифаи ҳар як шаҳрванди кишвар аст. Насли ҷавон бояд қадри оромӣ ва суботи ҷомеаро донад ва барои таҳкими фазои дӯстиву ҳамдигарфаҳмӣ саҳмгузор бошад.

Тарбияи насли солимфикр ва дорои масъулияти баланди шаҳрвандӣ танҳо вазифаи як сохтор нест. Дар ин раванд оила, муассисаҳои таълимӣ, донишгоҳҳо, ҷомеаи шаҳрвандӣ ва тамоми ниҳодҳои масъул бояд ҳамкории судманд дошта бошанд.

Барои ноил шудан ба натиҷаи воқеӣ ҳар як ҷавон бояд дар зиндагии ҳаррӯза масъулияти худро дар назди ҷомеа эҳсос намояд.

Ин масъулият пеш аз ҳама дар амалҳои зерин зоҳир мегардад:

- пайваста омӯхтани илм ва аз худ намудани касбу ҳунар;

- риояи меъёрҳои қонун ва эҳтироми ҳуқуқу озодиҳои инсон;

- муқобилият ба таассуб, бадбинӣ ва таблиғоти ифротӣ бо роҳи дониш ва маърифат;

- истифодаи оқилонаи шабакаҳои иҷтимоӣ;

- эҳтироми ақида, фарҳанг ва арзишҳои дигарон;

- саҳм гузоштан дар таҳкими дӯстӣ, ваҳдат ва ҳамдигарфаҳмӣ;

- сари вақт ба калонсолон ва мақомоти масъул хабар додан дар бораи ҳолатҳои ҷалбкунии ифротӣ ё таҳдидҳои воқеӣ.

Имрӯз ҷомеа ба ҷавонони донишманд, соҳибмаърифат, ватандӯст ва дорои тафаккури мустақил ниёз дорад. Пешгирии терроризм ва ифротгароӣ танҳо дар сурати ҳамкории оила, муассисаҳои таълимӣ, ҷомеа ва худи ҷавонон метавонад самараи дилхоҳ диҳад.

Мо бояд дарк намоем, ки сулҳу субот неъмати бузург ва асоси пешрафти ҳар як ҷомеа мебошад. Ҳифзи ин арзишҳо на танҳо вазифаи сохторҳои давлатӣ, балки қарзи шаҳрвандӣ ва масъулияти маънавии ҳар як сокини кишвар аст.

Ҷавонон бояд бо илму дониш, фарҳанги баланд, рафтори намунавӣ ва фаъолияти созанда исбот намоянд, ки неруи онҳо барои ободии Ватан, таҳкими ваҳдати миллӣ ва бунёди ҷомеаи пешрафта равона шудааст.

 

Дилноза НАБИЕВА,

ассистенти кафедраи низоми иттилоотӣ-инноватсионӣ дар иқтисодиёти ДДМИТ