Ба мақсади таъмин намудани самаранокии истифодаи маблағҳои давлатӣ, инчунин, мутобиқсозии он ба стандартҳои байналмилалӣ бозбинии низоми маблағгузории муассисаҳои таҳсилоти олӣ ва миёнаи касбӣ, яъне гузариш ба низоми сарикасӣ ё фармоиши давлатӣ тақозои замон мебошад.

Эмомалӣ Раҳмон

Паёми солонаи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ба Маҷлиси Олӣ яке аз муҳимтарин санадҳои сиёсӣ ва стратегӣ ба ҳисоб меравад, ки самтҳои асосии рушди давлатро барои давраи минбаъда муайян мекунад. Ин ҳуҷҷат на танҳо натиҷагирӣ аз фаъолияти яксолаи тамоми соҳаҳои ҳаёти ҷомеа мебошад, балки ҳамзамон, барномаи мукаммали амал барои ояндаи наздик ва дур низ маҳсуб меёбад. Дар шароити ҷаҳони муосир, ки бо тағйироти босуръати иқтисодӣ ва сиёсӣ тавсиф мешавад, аҳамияти чунин санадҳо дучанд мегардад.

Паёми навбатии Президенти мамлакат масъалаҳои муҳими рушди иҷтимоию иқтисодӣ, сиёсати дохиливу хориҷӣ, таъмини амният ва беҳбудии зиндагии мардумро дар бар гирифта, ҳамчун як дастури муҳим барои ҳамаи қишрҳои ҷомеа хизмат мекунад.

Яке аз бахшҳои муҳимтарини Паём масъалаҳои рушди иқтисодӣ мебошад. Президенти кишвар ба таъмини рушди устувори иқтисодӣ, саноатикунонии босуръат ва истифодаи самараноки захираҳои табиӣ диққати махсус медиҳад. Дар Паём зикр мегардад, ки барои расидан ба ҳадафҳои стратегӣ, аз ҷумла истиқлолияти энергетикӣ ва саноатикунонии кишвар, ҷалби сармоягузории дохилию хориҷӣ аҳамияти калон дорад.

Таъкид мегардад, ки рушди соҳибкории хурду миёна ҳамчун омили муҳими пешрафти иқтисодӣ бояд ҳамаҷониба дастгирӣ карда шавад. Ин раванд метавонад ба таъсиси ҷойҳои нави корӣ ва баланд бардоштани сатҳи зиндагии аҳолӣ мусоидат намояд.

Аз нигоҳи таҳлилӣ метавон гуфт, ки ин самтҳо воқеан барои иқтисодиёти Тоҷикистон муҳим мебошанд. Аммо татбиқи самараноки онҳо аз сатҳи идоракунии давлатӣ, шаффофият ва мубориза бо коррупсия вобастагии калон дорад.

Дар Паёми навбатӣ ба масъалаҳои иҷтимоӣ низ диққати ҷиддӣ дода шудааст. Аз ҷумла, соҳаҳои маориф, тандурустӣ ва ҳифзи иҷтимоӣ ҳамчун самтҳои афзалиятнок муайян гардидаанд. Баланд бардоштани сифати таҳсилот, мутобиқ намудани барномаҳои таълимӣ ба талаботи бозори меҳнат ва рушди илм аз вазифаҳои муҳим арзёбӣ шудаанд.

Соҳаи тандурустӣ низ дар маркази диққат қарор дошта, беҳтар намудани хизматрасониҳои тиббӣ ва дастрасии аҳолӣ ба онҳо яке аз ҳадафҳои асосӣ мебошад. Инчунин, масъалаи ҳифзи иҷтимоии қишрҳои осебпазир, аз ҷумла нафақахӯрон ва оилаҳои камбизоат дар Паём мавқеи махсус дорад.

Ба назари мо, рушди ин соҳаҳо калиди асосии пешрафти ҷомеа мебошад. Зеро бе маорифи босифат ва тандурустии рушдёфта, наметавон ба дастовардҳои назаррас дар дигар бахшҳо ноил гардид.

Ҷавонон ҳамчун неруи пешбарандаи ҷомеа дар Паёми Президент мавқеи муҳим доранд. Таъкид мегардад, ки ҷавонон бояд бо донишҳои муосир мусаллаҳ бошанд, ҳисси баланди ватандӯстӣ дошта бошанд ва дар рушди кишвар саҳми фаъол гузоранд.

Дар баробари ин, масъалаи пешгирии таъсири омилҳои номатлуб, аз ҷумла ифротгароӣ ва ҷинояткорӣ низ матраҳ гардидааст. Барои ин, баланд бардоштани маърифати ҳуқуқӣ ва фарҳангии ҷавонон муҳим дониста мешавад.

Аз лиҳоз метавон гуфт, ки сармоягузорӣ ба ҷавонон сармоягузорӣ ба ояндаи кишвар аст. Агар шароити мусоид барои таҳсил ва фаъолият фароҳам оварда шавад, ҷавонон метавонанд ба як қувваи воқеии рушди миллӣ табдил ёбанд.

Дар Паём ба масъалаҳои сиёсати хориҷӣ ва амнияти миллӣ низ диққати ҷиддӣ дода шудааст. Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳамчун давлати сулҳҷӯ ва ҷонибдори ҳамкориҳои байналмилалӣ кӯшиш мекунад, ки муносибатҳои худро бо кишварҳои гуногун густариш диҳад.

Ҳамзамон, масъалаи мубориза бо терроризм, ифротгароӣ ва дигар таҳдидҳои муосир яке аз самтҳои муҳим мебошад. Таъмини суботи сиёсӣ ва ваҳдати миллӣ ҳамчун омили асосии рушди устувор арзёбӣ мегардад. Ба назари ман, дар шароити имрӯза, ки ҷаҳон бо хатарҳои гуногун рӯ ба рӯ аст, таъмини амният бояд яке аз авлавиятҳои асосии ҳар як давлат бошад.

Паёми Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон як санади мукаммал ва фарогир буда, тамоми самтҳои муҳими рушди кишварро дар бар мегирад. Он ҳамчун як роҳнамо барои фаъолияти мақомоти давлатӣ ва ҷомеа хизмат мекунад.

Бо вуҷуди ин, татбиқи амалии нуктаҳои дар Паём зикршуда масъалаи асосӣ боқӣ мемонад. Дар бисёр ҳолатҳо, мушкилоти иҷрои барномаҳо ба камбуди назорат, норасоии захираҳо ва баъзан ба идоракунии ғайрисамаранок вобаста аст.

Аз ин рӯ, барои ноил шудан ба натиҷаҳои назаррас зарур аст:

- назорати иҷрои барномаҳо тақвият дода шавад;

- шаффофият ва ҳисоботдиҳӣ баланд бардошта шавад;

- иштироки ҷомеаи шаҳрвандӣ фаъол гардонида шавад.

Танҳо дар ин сурат метавон ба татбиқи пурраи ҳадафҳои дар Паём гузошташуда ноил гардид.

Хулоса, ҳаминро қайд кардан бо маврид аст, ки Паёми Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон аҳамияти бузурги сиёсӣ ва иҷтимоӣ дошта, ҳамчун санади стратегӣ барои рушди минбаъдаи кишвар хизмат мекунад. Он самтҳои асосии сиёсати давлатро муайян намуда, барои беҳбудии сатҳи зиндагии мардум заминаи мусоид фароҳам меорад.

Татбиқи самараноки Паём метавонад ба рушди устувори иқтисодӣ, таҳкими суботи сиёсӣ ва баланд бардоштани нуфузи Тоҷикистон дар арсаи байналмилалӣ мусоидат намояд. Аз ин рӯ, масъулияти ҳар як шаҳрванди кишвар аст, ки дар амалӣ гардидани ин ҳадафҳо саҳми худро гузорад.

 

Н. БОБОШЕРЗОДА,

н.и.и., дотсенти кафедраи менеҷменти молиявӣ